الشيخ محمد علي الگرامي القمي
503
رساله توضيح المسائل (1390ش) (فارسى)
دستورات ديگر شرع درباره آن عمل كند اشكال ندارد بلكه استفاده اى كه براى حفظ مال بهتر است هر چند به قصد حفظ نباشد ، اشكال ندارد مثلًا انگشتر پيدا شده را هميشه در دست كند . مسئله 2881 - اگر كفش او را ببرند و كفش ديگرى به جاى آن بگذارند چنانچه بداند كفشى كه مانده مال كسى است كه كفش او را برده ، در صورتى كه از پيدا كردن صاحبش مأيوس و يا برايش مشقّت داشته باشد ، مىتواند به جاى كفش خودش بردارد ، ولى اگر قيمت آن از كفش خودش بيشتر باشد بايد هر وقت صاحب آن پيدا شد زيادى قيمت را به او بدهد ، و چنانچه از پيدا شدن او نا اميد شود ، بايد با اجازه حاكم شرع زيادى قيمت را از طرف صاحبش صدقه بدهد ، و اگر احتمال دهد كفشى كه مانده مال كسى نيست كه كفش او را برده ، در صورتى كه قيمت آن از يك درهم : 6 / 12 نخود نقره سكه دار ، كمتر باشد ، مىتواند براى خود بردارد ، و اگر بيشتر باشد ، بايد تا يك سال اعلان كند و بعد از يك سال احتياطاً از طرف صاحبش با اذن حاكم شرع صدقه بدهد . و اگر يقين دارد كه با اعلان پيدا نمىشود اعلان لازم نيست . مسئله 2882 - اگر مالى را كه كمتر از 6 / 12 نخود نقره سكه دار ارزش دارد پيدا كند ، قصد تملك نكرده و از آن صرف نظر نمايد و در مسجد يا جاى ديگر بگذارد ، چنانچه كسى آن را بردارد ، براى او هم حكم لقطه را دارد و چون كمتر از درهم است مىتواند براى خود بردارد ، و اگر بعداً صاحبش پيدا شد بنابر احتياط واجب به او بدهد . ولى اگر قصد تملك كرده سپس اعراض نمايد و ديگرى بردارد مىتواند تملك نمايد و ديگر ضامن كسى نيست . مسئله 2883 - اگر پارچه نزد خياط بماند و صاحب آن نيايد و خياط هم آن را نشناسد و از آمدن او مأيوس باشد مىتواند از طرف صاحبش صدقه بدهد و بنابر احتياط واجب به اجازه مجتهد جامع الشرايط يا كسى كه از طرف او اجازه دارد باشد و همينطور است هر چيزى كه نزد صنعتگر و مانند آن مانده باشد . مسئله 2884 - اگر در هر شهر و محلى جايگاه معينى براى اشياء گمشده معيّن باشد و مردم هم بدانند كه بايد به آنجا رجوع كنند و در آنجا به صورت كتبى اعلانات به ديوار ( مثلا ) الصاق شود و يا در مواقع معيّن اعلام شود و مردم هم مطلع شده در همان مواقع رجوع كنند كفايت مىكند . مسئله 2885 - برداشتن مال افتاده ( لقطه ) مكروه است مگر در محيطى كه شخص احتمال قوى بدهد كه افراد ناصالح برمى دارند و به وظيفه شرعى هم عمل نمىكنند .